Hoe ouder hij is, hoe meer hij waard is. Dit kostuum wordt van generatie op generatie doorgegeven, maar mag niet worden verkocht. En als iemand je voorstelt het aan jou uit te lenen, weet dan dat het onbeleefd is om neen te zeggen.
Een zeer populaire en wijdverspreide klederdracht
De Noorse nationale klederdracht, de bunad, is zeer populair en kostbaar voor de Noren. 60 procent van de Noorse vrouwen hebben er één, ook en steeds meer Noorse mannen.
- Wat de Noorse nationale klederdracht zo bijzonder maakt, is dat ze zeer populair en wijdverspreid is bij de Noren vergeleken bij de klederdracht van andere landen. Dat is niet noodzakelijk omdat ze een bepaalde snit heeft, maar omdat ze is ontstaan tijdens een periode waarin het voor Noorwegen belangrijk was zijn onafhankelijkheid in de verf te zetten, legt socioloog Olaf Ågedal in NRK Kulturhuset uit.
De bunad was in de XIXde eeuw aanvankelijk het symbool voor de Noorse onafhankelijkheid van Zweden, waaraan het land in 1814 werd overgedragen. Een nationale conventie riep de onafhankelijkheid van het koninkrijk Noorwegen uit in Eidsvoll, in het departement Akershus, en keurde vervolgens een grondwet goed op 17 mei van datzelfde jaar. Voortaan zou dat de Noorse nationale feestdag zijn. In die tijd werd de Noorse traditionele klederdracht de nationale klederdracht. Het was het tijdperk van de Noorse nationale romantiek. De plattelandstradities hadden veel waarde en werden door de Noren gerespecteerd.
Nationale en plaatselijke identiteit
De Bunad is echter geen uniform symbool van de Noorse natie. Het symbolisme van dit kledingstuk is gebaseerd op de dubbele identiteit, de plaatselijke en de nationale. Elke regio heeft één of meerdere van deze kostuums, allemaal met hun eigen bijzonderheden. Er bestaan in feite tientallen plaatselijke varianten. Zo is de bunad van Oslo heel anders dan die van de streek rond Bergen of de streek rond Tromsø.
Geïnspireerd door lang vervlogen tijden
De verschillende bunads zijn geïnspireerd op de traditionele kleren van voor het industriële tijdperk. De huidige kostuums liggen ofwel in het verlengde van de traditionele klederdracht, ofwel zijn het reconstructies van de oudste kostuums, op basis van elementen van kostuums die eigendom zijn van musea of van particulieren. Bepaalde reconstructies van het begin van de eeuw zijn niet gebaseerd op aangeleverde documentatie en hebben dus niet veel gemeen met de kleren die destijds echt werden gedragen.
Vandaag worden evenwel inspanningen geleverd om plaatselijke kostuums te creëren vertrekkende van historische documenten en met traditionele technieken. Noorwegen heeft zelfs een Raad van bunads en traditionele klederdracht, die gratis hulp en informatie verstrekt aan de bevolking.
Vandaag wordt de bunad gedragen op familiefeesten en bij officiële gelegenheden – met name 17 mei, de Noorse nationale feestdag.
Manneken Pis
Manneken Pis durfde niet neen te zeggen: wij hebben hem de bunad uitgeleend en hij heeft het gedraagt op 17 mei van 09.00 uur tot 16.00 uur
Beelden